Diyet Uzmanı Sizinle

Son dö;nemlerde gö;bek bö;lgesi yağlanması kalça-basen bö;lgesi yağlanmasından daha büyük bir sorun haline geldi. Zayıf kişilerde bile gö;rülen sorunun nedenleri arasında ise, yüksek şekerli yiyecek alımının fazla olması, hareketsizlik (oturarak çalışma) ve insülin dengesizliği başta geliyor. Suadiye Memorial Tıp Merkezi Beslenme ve Diyet Bö;lümü’nden Dyt. Oya Yüksek, gö;bek bö;lgesi yağlanması hakkında bilgi verdi.

İnsülin dengesizliği neden gö;bek yapar?
Kandaki şekeri kontrol eden bu hormonun kandaki seviyesi çok ö;nemlidir. İnsülin metabolizması bozulduğu zaman kan şekeri seviyelerinde ve bununla birlikte diğer kan değerlerinde bozulmalar ve ö;zellikle bel-karın bö;lgesinde yağlanmalar oluşur. Bununla birlikte alınan yüksek karbonhidrat da bu rahatsızlığı tetikler.

Yağlanmanın ö;nlenmesinde kalori miktarı mı, yoksa içerik mi ö;nemli?
2007 yılında Diyabet Merkezi’nin yaptığı bir çalışmada her ikisinin de ö;nemli olduğu ortaya çıkmış. Bu araştırmada; aynı kaloriye, fakat farklı besin ö;ğelerine sahip üç beslenme programı hazırlanmış, 62 yaş civarında ailesinde diyabet geçmişi olan ve vücutlarında insülin direnci gelişmiş 11 obez katılımcıya uygulanmış. Bu katılımcılar 28 gün boyunca 1600 kalorilik ve dö;rt ö;ğüne bö;lünmüş (ö;ğün başına 400 kal) bir program uygulamışlar. Sonuç olarak; kilo ve yağ değişimleri olmamış fakat yüksek karbonhidrat alındığı zaman vücut yağlarının gö;bek bö;lgesine doğru biriktiği gö;zlemlenmiştir.

Diğer bir iddia ise; yüksek karbonhidrat ile birlikte alınan tekli doymamış yağların insülin metabolizmasını düzelttiği için gö;bek bö;lgesi yağlanmasını yavaşlattığı ve koruduğudur. Bu çalışmada tekli doymamış besin kaynağı olarak; avokado, ceviz, zeytinyağı, zeytin, çekirdek ve bitter çikolata kullanılmıştır.

Diyetler;
 

• Yüksek karbonhidrat içeren beslenme programı
• Yüksek doymuş yağ beslenme programı
• Akdeniz tipi diyet

Bu üç diyet katılımcılara uygulanmış, sonuç olarak, kilo ve yağ değişimleri olmamış fakat yüksek karbonhidrat alındığı zaman vücut yağlarının gö;bek bö;lgesine doğru biriktiği gö;zlemlenmiş.

Diğer bir iddia ise; yüksek karbonhidrat ile birlikte alınan tekli doymamış yağların insülin metabolizmasını düzelttiği için gö;bek bö;lgesi yağlanmasını yavaşlattığı ve koruduğudur. Bu çalışmada tekli doymamış besin kaynağı olarak; avokado, ceviz, zeytinyağı, zeytin, çekirdek ve bitter çikolata kullanılmıştır. Bununla birlikte birçok çalışma tekli doymamış yağların insülin metabolizması üzerinde olumlu etkilerinin olduğunu savunmaktadır.

Tekli doymamış yağ asidi (mufa) kaynakları
 

• Zeytinyağı, kanola yağı, badem yağı
• Fındık, fıstık, ceviz
• Avokado, zeytin

Yağlanmayı kontrol altında tutmak için: SED
Memorial Hastanesi uzmanları vücudunuzu kontrol altında tutarak yağlanmayı ö;nlemek için SED; yani sıkılaştırma, egzersiz ve diyet yö;ntemini ö;neriyorlar.

SIKILAŞTIRMA: Vücut kaslarını korumak için sıkılaştırma (kuvvetlendirme) hareketlerinin yapılması.

EGZERSİZ: Yağ yakımı için aerobik egzersiz yapılması.

DİYET: Kalp sağlığını koruyan doymamış yağların çok, doymuş yağların az olduğu Akdeniz Tipi beslenme programı ve kilo yö;netimi için gün başına alınan enerjiden 100 kal/gün kısıtlamak.

• Yüksek karbonhidrat yerine daha düzenli dağılmış ö;ğünleri tercih etmek ve karbonhidrat alımında ise karışık karbonhidrat diye tanımlanan esmer tahıl ürünlerinin tüketilebilir.
• Salata ve yemeklerde zeytinyağı veya kanola yağı kullanılabilir.
• Öğün aralarında fındık veya ceviz tüketilebilir